Узвҳои бадан бо забони англисӣ
Барои чӣ ин калимаҳо лозиманд
Номи узвҳои бадан дар ҳаёти ҳаррӯза зиёд лозим мешавад: дар назди духтур, дар дорухона, дар варзиш, ҳангоми харидани либос ва пойафзол. Дар ин саҳифа калимаҳо аз рӯи гурӯҳ ҷамъ оварда шудаанд — сар ва рӯй, тана ва дасту по, узвҳои дохилӣ — бо талаффуз ва тарҷумаи тоҷикӣ. Баъд аз ҷадвалҳо ибораҳо дар бораи дард ва чанд қоидаи муҳими грамматика омадаанд.
Талаффуз дар қавсҳои чоркунҷа оварда шудааст. Аломати [ː] дарозии садонокро нишон медиҳад, аломати [ˈ] пеш аз ҳиҷои задаистода меистад.
Сар ва рӯй
| Калима | Тарҷума |
|---|---|
| head [hed] | сар |
| hair [heə] | мӯй |
| face [feɪs] | рӯй, чеҳра |
| eye [aɪ] | чашм |
| eyebrow [ˈaɪbraʊ] | абрӯ |
| ear [ɪə] | гӯш |
| nose [nəʊz] | бинӣ |
| mouth [maʊθ] | даҳон |
| lip [lɪp] | лаб |
| tooth [tuːθ] | дандон |
| tongue [tʌŋ] | забон |
| cheek [tʃiːk] | рухсора |
| chin [tʃɪn] | манаҳ |
| neck [nek] | гардан |
| throat [θrəʊt] | гулӯ |
Ба калимаи hair диққат диҳед: дар забони англисӣ он одатан шумораи ҷамъ надорад. She has long hair. — Мӯи ӯ дароз аст. Гуфтани «hairs» танҳо вақте дуруст аст, ки дар бораи якчанд тори мӯй гап меравад.
Калимаи tongue [tʌŋ] бо ҳарфҳои -gue тамом мешавад, аммо ин ҳарфҳо хонда намешаванд. Садои охир [ŋ] аст, мисли охири sing. Калимаи eye [aɪ] низ ба ҳарфи «I» — «ман» — ҳамсадо аст.
Тана, даст ва по
| Калима | Тарҷума |
|---|---|
| shoulder [ˈʃəʊldə] | китф |
| arm [ɑːm] | даст (аз китф то панҷа) |
| elbow [ˈelbəʊ] | оринҷ |
| hand [hænd] | даст, панҷаи даст |
| finger [ˈfɪŋɡə] | ангушт |
| thumb [θʌm] | нарангушт, ангушти калон |
| nail [neɪl] | нохун |
| chest [tʃest] | сина |
| stomach [ˈstʌmək] | шикам; меъда |
| back [bæk] | пушт |
| leg [leɡ] | по (тамоми по) |
| knee [niː] | зону |
| foot [fʊt] | пой, панҷаи по |
| toe [təʊ] | ангушти по |
| heel [hiːl] | пошна |
Дар забони тоҷикӣ «даст» ҳам тамоми дастро мефаҳмонад, ҳам панҷаро. Дар забони англисӣ ин ду калимаи ҷудо аст: arm — аз китф то банди даст, hand — панҷа бо ангуштон. He broke his arm. — Дасташ (устухони даст) шикаст. Wash your hands. — Дастҳоятонро шӯед. Ҳамин тавр бо по: leg — тамоми по, foot — танҳо панҷаи по, ки ба замин мерасад.
Ангуштҳои даст fingers ном доранд, ангуштҳои по — toes. Ангушти калони дастро алоҳида thumb меноманд.
Узвҳои дохилӣ ва дигар калимаҳо
| Калима | Тарҷума |
|---|---|
| heart [hɑːt] | дил |
| brain [breɪn] | мағзи сар |
| blood [blʌd] | хун |
| bone [bəʊn] | устухон |
| skin [skɪn] | пӯст |
| body [ˈbɒdi] | бадан, ҷисм |
Дар blood [blʌd] ҳарфҳои oo ҳамчун садои кӯтоҳи [ʌ] хонда мешаванд, мисли cup, на «блуд». Дар heart [hɑːt] ҳарфи e хонда намешавад.
Ҳарфҳои хомӯш
Дар номи узвҳои бадан ҳарфҳои навишташуда, вале хонданашаванда бисёранд. Онҳоро аз аввал дуруст ёд гиред:
- knee [niː] — ҳарфи k пеш аз n хонда намешавад. Ҳамин тавр дар know, knife.
- thumb [θʌm] — ҳарфи b баъд аз m хомӯш аст, мисли lamb.
- stomach [ˈstʌmək] — ch дар охир ҳамчун [k] хонда мешавад, на «ч».
- tongue [tʌŋ] — ue дар охир хонда намешавад.
Шумораи ҷамъи ғайриоддӣ
Ду калимаи муҳим шумораи ҷамъро бо иваз кардани садонок месозанд, на бо -s:
- tooth [tuːθ] → teeth [tiːθ] — дандонҳо;
- foot [fʊt] → feet [fiːt] — пойҳо.
Гуфтани «tooths» ё «foots» хатост. I brush my teeth twice a day. — Ман рӯзе ду бор дандонҳоямро тоза мекунам.
My, your, his — на the
Дар забони тоҷикӣ мо мегӯем «сарам дард мекунад», «дастамро шустам» — бо пасванди соҳибӣ. Дар забони англисӣ пеш аз номи узви бадан ҷонишини соҳибӣ меояд: my, your, his, her. Артикли the дар ин ҷо нодуруст аст.
| Дуруст | Тарҷума |
|---|---|
| I washed my face. | Ман рӯямро шустам. |
| She hurt her knee. | Вай зонуяшро осеб дод. |
| Open your mouth, please. | Лутфан, даҳонатонро кушоед. |
| He raised his hand. | Ӯ дасташро бардошт. |
Дард ва беморӣ: ибораҳо
Барои гуфтани «... дард мекунад» ду роҳи асосӣ ҳаст. Якум — феъли hurt: My back hurts. — Пуштам дард мекунад. Дуюм — калимаҳои тайёр бо -ache [eɪk] «дард»: headache, toothache, stomachache. Бо онҳо have ё have got истифода мешавад.
| Ибора | Тарҷума |
|---|---|
| I have a headache. | Сарам дард мекунад. |
| I've got a toothache. | Дандонам дард мекунад. |
| I have a stomachache. | Шикамам дард мекунад. |
| I have a sore throat. | Гулӯям дард мекунад. |
| My leg hurts. | Поям дард мекунад. |
| Where does it hurt? | Куҷоятон дард мекунад? |
| I feel sick. | Дилам беҳузур мешавад. |
Дар headache [ˈhedeɪk] ҳарфҳои ch низ ҳамчун [k] хонда мешаванд. Ибораи Where does it hurt?-ро духтур мепурсад, ва ҷавоб додан осон аст: Here. — Ин ҷо. ё My knee hurts.
Хатоҳои маъмул ва машқ
Омехта кардани arm ва hand, leg ва foot. Дар забони англисӣ инҳо узвҳои гуногунанд.
«Hairs», «tooths», «foots». Дуруст: hair, teeth, feet.
Хондани ҳарфҳои хомӯш. Knee бе k, thumb бе b, stomach бо [k] дар охир.
The ба ҷои my. Мегӯянд I washed my hands, на «I washed the hands».
Барои машқ дар назди оина истед ва ба ҳар узви бадан ишора карда, номашро бо овози баланд гӯед: This is my nose. These are my eyes. Ба this is барои як чиз ва these are барои якчанд чиз диққат диҳед. Баъд се ҷумла дар бораи дард созед, масалан: I have a headache. My back hurts. I have a sore throat.
